نوشته ها
انواع سکته مغزی، روشهای تشخیص و درمان آن
سکته مغزی: انواع، روشهای تشخیص و درمان فوری
سکته مغزی یکی از شرایط پزشکی اضطراری است که به طور ناگهانی باعث آسیب به مغز میشود و میتواند به ناتوانیهای دائمی یا حتی مرگ منجر شود.سکته مغزی به دو نوع اصلی تقسیم میشود: سکته مغزی ایسکمیک و سکته مغزی هموراژیک. در این مقاله از سایت کلینیک مغز و اعصاب اصفهان، به بررسی این دو نوع سکته، روشهای تشخیص و درمانهای فوری خواهیم پرداخت.
۱. انواع سکته مغزی
الف) سکته مغزی ایسکمیک
سکته مغزی ایسکمیک ناشی از کاهش یا قطع جریان خون به قسمتی از مغز است. این نوع سکته معمولاً به دلیل ایجاد لخته خون در عروق خونی (تروامبوز) یا تنگ شدن عروق (آترواسکلروزیس) رخ میدهد. دو نوع اصلی سکته ایسکمیک عبارتند از:
- سکته مغزی ترومبوتیک: این نوع سکته زمانی اتفاق میافتد که یک لخته خون در عروق مغزی ایجاد میشود. این لخته معمولاً به دلیل تجمع چربی، کلسترول و سایر مواد در دیواره عروق ایجاد میشود.
- سکته مغزی امبلیک: در این نوع سکته، لخته خون از یک نقطه دیگر (مانند قلب) به سمت مغز حرکت کرده و در یک عروق مغزی گیر میکند و باعث انسداد آن میشود.
ب) سکته مغزی هموراژیک
سکته مغزی هموراژیک به دلیل خونریزی در داخل مغز یا فضای اطراف آن ایجاد میشود. این نوع سکته به دو دسته تقسیم میشود:
- هموراژی داخلمغزی: در این نوع، خونریزی در بافت مغزی رخ میدهد و میتواند ناشی از فشار خون بالا، نقص عروق خونی یا تروما باشد.
- هموراژی زیرعنکبوتیه: این نوع خونریزی در فضای بین مغز و بافت جمجمه رخ میدهد و معمولاً به دلیل پارگی عروق خونی ناشی از آنوریسم یا تروما ایجاد میشود.
۲. روشهای تشخیص سکته مغزی
تشخیص سکته مغزی معمولاً به سرعت انجام میشود تا درمان به موقع آغاز گردد. روشهای اصلی تشخیص شامل موارد زیر است:
- معاینه بالینی: پزشک با ارزیابی علائم بیمار، از جمله مشکلات حرکتی، گفتاری، و شناختی، میتواند نشانههای سکته مغزی را شناسایی کند.
- تصویربرداری با اشعه ایکس (CT Scan): این روش به شناسایی نوع سکته، به ویژه برای تشخیص سکته هموراژیک، کمک میکند. CT Scan میتواند خونریزی را شناسایی کند و همچنین آسیب به مغز را نشان دهد.
- تصویربرداری MRI: MRI میتواند جزئیات بیشتری از بافت مغز و آسیبهای ناشی از سکته مغزی را ارائه دهد. این روش معمولاً در تشخیص سکتههای ایسکمیک مفید است.
- آزمایشهای خون: این آزمایشها میتوانند به شناسایی عوامل خطر، مانند دیابت و کلسترول بالا، کمک کنند و همچنین برای بررسی وضعیت انعقاد خون انجام میشوند.
۳. درمان فوری سکته مغزی
درمان سکته مغزی به نوع آن بستگی دارد و باید به سرعت انجام شود. درمانهای فوری شامل موارد زیر است:
الف) درمان سکته ایسکمیک
- ترومبولیز: این درمان شامل تجویز دارویی به نام تِیپی (tPA) است که به حل کردن لخته خون کمک میکند. این دارو باید در عرض ۳ تا ۴.۵ ساعت از شروع علائم تجویز شود.
- سکته مغزی مکانیکی: اگر لخته خون بزرگ باشد یا داروی تیپی مؤثر نباشد، ممکن است از روشهای مکانیکی مانند ساکشن یا استخراج لخته با استفاده از کاتتر استفاده شود.
ب) درمان سکته هموراژیک
- کنترل فشار خون: در سکته هموراژیک، کنترل فشار خون برای جلوگیری از خونریزی بیشتر بسیار مهم است.
- جراحی: در برخی موارد، ممکن است نیاز به جراحی برای برداشتن خونریزی یا ترمیم عروق خونی آسیبدیده باشد. این شامل جراحی برای برداشتن آنوریسم یا ترمیم عروق است.
- مدیریت مایعات و الکترولیتها: بیماران ممکن است نیاز به درمان مایعات و الکترولیتها داشته باشند تا وضعیت هیدراتاسیون و تعادل الکترولیتهای بدن حفظ شود.
نتیجهگیری
سکته مغزی یک وضعیت پزشکی اضطراری است که نیاز به تشخیص و درمان فوری دارد. شناخت انواع سکته مغزی و علائم آن، میتواند به تشخیص سریع و مناسب کمک کند. با پیشرفت در روشهای تشخیصی و درمانی، امید به بهبود و کاهش عوارض ناشی از سکته مغزی افزایش یافته است. اقدام به موقع و مناسب میتواند کیفیت زندگی بیماران را بهبود بخشد و از عوارض جدی جلوگیری کند.
کلینیک مغز و اعصاب نورون اصفهان را در اینستاگرام دنبال کنید.
جهت اطلاع بیشتر در کانال تلگرام کلینیک مغز و اعصاب نورون اصفهان عضو شوید.