نوشته ها
دندان قروچه در خواب
ساییدن دندانها در هنگام خواب
مقدمه
دندان قروچه، که به عنوان برکسیسم (Bruxism) نیز شناخته میشود، به عمل ساییدن یا فشردن دندانها در هنگام خواب یا بیداری اطلاق میشود. این اختلال میتواند عواقب جدی برای سلامت دندانها و کل بدن داشته باشد. در این مقاله از سایت کلینیک مغز و اعصاب اصفهان، به بررسی علل، علائم، تشخیص، درمان و تأثیرات دندان قروچه خواهیم پرداخت.
۱. تعریف دندان قروچه
دندان قروچه به دو نوع تقسیم میشود:
۱.۱ دندان قروچه خواب
این نوع دندان قروچه در حین خواب رخ میدهد و معمولاً فرد از آن آگاه نیست. این وضعیت ممکن است باعث ساییدگی دندانها و آسیب به بافتهای دهان شود.
۱.۲ دندان قروچه بیداری
این نوع دندان قروچه در زمان بیداری و بهطور عمدی یا غیرعمدی رخ میدهد. این حالت معمولاً ناشی از استرس، اضطراب یا تنشهای روزمره است.
۲. شیوع دندان قروچه
طبق آمار، حدود ۸-۳۱% از بزرگسالان و ۱۵-۲۰% از کودکان به نوعی دندان قروچه مبتلا هستند. این اختلال در سنین مختلف ممکن است رخ دهد و معمولاً در دوران کودکی شایعتر است.
۳. علل دندان قروچه
علل دندان قروچه ممکن است متنوع باشند و شامل عوامل فیزیکی، روانی و محیطی هستند:
۳.۱ عوامل فیزیکی
- نقص در تراز دندانها: عدم تراز صحیح دندانها میتواند باعث ایجاد فشار اضافی بر روی دندانها و در نتیجه دندان قروچه شود.
- مشکلات مفصل فکی: اختلالات در مفصل فکی (TMJ) میتوانند منجر به درد و ناراحتی شوند که ممکن است به دندان قروچه منجر گردد.
۳.۲ عوامل روانی
- استرس و اضطراب: فشارهای روانی و استرسهای روزمره یکی از اصلیترین عوامل بروز دندان قروچه هستند.
- اختلالات خواب: مشکلات خواب مانند خوابآلودگی یا اختلالات تنفسی در خواب میتوانند باعث افزایش احتمال دندان قروچه شوند.
۳.۳ عوامل محیطی
- مصرف مواد: مصرف الکل، کافئین و نیکوتین میتواند خطر بروز دندان قروچه را افزایش دهد.
- عادات غذایی: برخی عادات غذایی نادرست نیز میتوانند تأثیرگذار باشند.
۴. علائم دندان قروچه
علائم دندان قروچه ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- ساییدگی دندانها: مشاهده ساییدگی یا آسیب به سطح دندانها.
- درد فکی: احساس درد یا ناراحتی در ناحیه فک یا صورت.
- سر درد: سردردهای مکرر، به ویژه در ناحیه گیجگاهی.
- مشکلات خواب: اختلال در خواب و احساس خستگی در صبح.
۵. تشخیص دندان قروچه
تشخیص دندان قروچه معمولاً شامل مراحل زیر است:
۵.۱ تاریخچه پزشکی
پزشک ممکن است از بیمار بخواهد تا درباره تاریخچه پزشکی خود، علائم و عادات خواب صحبت کند.
۵.۲ ارزیابی فیزیکی
پزشک ممکن است یک ارزیابی فیزیکی انجام دهد تا نشانههای آسیب به دندانها و بافتهای دهانی را بررسی کند.
۵.۳ استفاده از دستگاههای تشخیصی
در برخی موارد، پزشک ممکن است از دستگاههای خاصی برای ثبت فعالیتهای دهانی در حین خواب استفاده کند.
۶. درمان دندان قروچه
درمان دندان قروچه معمولاً شامل ترکیبی از روشهای رفتاری، دارویی و مشاوره است:
۶.۱ روشهای رفتاری
- آموزش خودآگاهی: یادگیری تکنیکهای آرامشبخشی و مدیریت استرس.
- تغییر عادات خواب: ایجاد یک روال خواب سالم و منظم.
۶.۲ استفاده از محافظ دهانی
پزشک ممکن است استفاده از محافظ دهانی (Night Guard) را توصیه کند که به کاهش فشار بر روی دندانها کمک میکند.
۶.۳ داروها
در موارد شدید، پزشک ممکن است داروهایی مانند شلکنندههای عضلانی یا داروهای ضد اضطراب تجویز کند.
۶.۴ مشاوره روانشناختی
اگر دندان قروچه ناشی از عوامل روانی باشد، مشاوره با یک روانشناس میتواند مفید باشد.
۷. تأثیرات دندان قروچه بر زندگی فرد
دندان قروچه میتواند تأثیرات عمیقی بر زندگی فرد داشته باشد:
۷.۱ مشکلات دندانی
ساییدگی مداوم دندانها میتواند منجر به آسیبهای جدی مانند شکستگی یا از بین رفتن مینای دندان شود.
۷.۲ مشکلات فکی
درد و ناراحتی در ناحیه فک میتواند منجر به مشکلات مفصل فکی (TMJ) و سایر اختلالات شود.
۷.۳ تأثیرات عاطفی
درد مزمن و مشکلات خواب میتوانند منجر به کاهش کیفیت زندگی و ایجاد اضطراب یا افسردگی شوند.
نتیجهگیری
دندان قروچه یک اختلال شایع است که میتواند تأثیرات جدی بر سلامت دهان و کیفیت زندگی فرد داشته باشد. شناسایی علل و مراجعه به پزشک برای تشخیص صحیح بسیار مهم است. با اتخاذ روشهای درمانی مناسب و حمایت خانواده، بسیاری از افراد میتوانند بر این مشکل غلبه کنند و کیفیت زندگی خود را بهبود بخشند.
کلینیک مغز و اعصاب نورون اصفهان را در اینستاگرام دنبال کنید.
جهت اطلاع بیشتر در کانال تلگرام کلینیک مغز و اعصاب نورون اصفهان عضو شوید.